Co to jest skrzynia CVT?
Skrzynia CVT (Continuously Variable Transmission) to bezstopniowa przekładnia automatyczna, która – w odróżnieniu od skrzyń manualnych i automatycznych – nie ma określonej liczby biegów. Zamiast tego pozwala ona na płynne przejście przez nieskończoną liczbę przełożeń w ramach dostępnego zakresu między silnikiem a kołami pojazdu.
Dzięki takiemu rozwiązaniu silnik może być utrzymywany w optymalnym zakresie obrotów niezależnie od prędkości pojazdu, co wpływa na lepszą efektywność paliwową i sam komfort jazdy.
Skrzynie CVT najczęściej stosuje się w autach hybrydowych oraz miejskich, gdzie priorytetem jest płynna jazda i wysoka efektywność. Zazwyczaj montuje się je w pojazdach z silnikami o niewielkiej mocy i niskim momencie obrotowym. Tego typu przekładnie są szczególnie popularne w samochodach japońskich marek, takich jak Toyota, Nissan czy Suzuki.
Jak działa skrzynia CVT?
Charakterystycznym elementem skrzyni CVT jest stalowy pas lub łańcuch łączący dwa koła stożkowe. To właśnie on przenosi moment obrotowy pomiędzy kołami. Każde z nich składa się z dwóch ruchomych stożków, które zbliżając się do siebie lub oddalając, zmieniają średnicę roboczą, czyli odległość między nimi. W praktyce oznacza to, że gdy jedno koło zwiększa swoją średnicę, drugie ją zmniejsza, co umożliwia płynną i bezstopniową zmianę przełożeń.
Mechanizm można porównać do działania rowerowej przerzutki, choć w tym przypadku zmiany są maksymalnie płynne i niewyczuwalne dla kierowcy. Co ważne, skrzynia CVT nie posiada sprzęgła.
Jak zmieniać biegi w skrzyni CVT?
Skrzynia CVT pod względem ruszania i zmiany kierunku jazdy nie różni się niczym od pozostałych typów skrzyń automatycznych. Aby ruszyć, należy ustawić lewarek na położenie “D”, a bieg wsteczny oznaczony jest literą “R”. Położenie “N” oznacza pozostawienie skrzyni na luźnym biegu (jałowym), a “P” ustawiamy podczas postoju.
Największa różnica dotyczy obsługi pedału gazu. Przy mocnym wciśnięciu skrzynia ustawia przełożenie tak, aby zapewnić maksymalne osiągi. Natomiast podczas spokojnej jazdy dobiera je w taki sposób, by silnik pracował w najbardziej ekonomicznym zakresie obrotów. Z tego powodu przekładnie CVT lepiej sprawdzają się przy płynnej jeździe niż przy dynamicznym stylu prowadzenia.
Skrzynia e-CVT
Skrzynie e-CVT najczęściej spotyka się w samochodach hybrydowych. W odróżnieniu od klasycznych przekładni CVT nie wykorzystują one pasa ani łańcucha. Ich konstrukcja opiera się na przekładni planetarnej, współpracującej z generatorem oraz silnikiem elektrycznym pojazdu.
Skrzynia e-CVT pozwala także na częściowy odzysk energii w trakcie hamowania, co skutkuje niższym zużyciem paliwa oraz redukcją kosztów eksploatacji. Dodatkowo cechuje się większą trwałością niż tradycyjne przekładnie CVT.
Skrzynia CVT – zalety i wady
Największym atutem skrzyni CVT jest wysoki komfort prowadzenia i płynność jazdy – także “pod górkę” – przy jednoczesnym ograniczeniu zużycia paliwa. Na wygodę podróży wpływa również cicha praca układu napędowego. Dla mniej doświadczonych kierowców, a także tych, którzy obawiają się zgaśnięcia silnika przy ruszaniu, dużym udogodnieniem jest pełna automatyzacja zmiany biegów. Eliminuje ona konieczność obsługi drążka i zapewnia większy spokój oraz komfort jazdy.
Wśród wad kierowcy najczęściej wskazują na głośną i monotonną pracę przy gwałtownym przyspieszaniu i gorszą dynamikę względem innych skrzyń automatycznych. Dynamiczna jazda ze skrzynią CVT może również zwiększyć ogólne zużycie paliwa i powodować szybsze zużycie przekładni, dlatego najlepiej sprawdzi się wśród kierowców preferujących spokojną jazdę.
Podsumowanie
Skrzynia CVT to rozwiązanie, które znacząco różni się od tradycyjnych skrzyń biegów – oferuje płynną i bezstopniową zmianę przełożeń, co przekłada się na komfort jazdy, cichą pracę i lepszą efektywność paliwową. Najlepiej sprawdza się w samochodach miejskich oraz hybrydowych, gdzie priorytetem jest ekonomia i płynność prowadzenia, a nie sportowa dynamika.
CZYTAJ DALEJ: Jak działa skrzynia DSG?
